Κλείνει ο δρόμος της επιστροφής για χιλιάδες εξαρτημένους
13.9.2011
Αθήνα, 13 Σεπτεμβρίου 2011
Συνέντευξη Τύπου πραγματοποίησε σήμερα στην Αθήνα το ΚΕΘΕΑ με αφορμή τη δραματική περικοπή της φετινής του επιχορήγησης, βάσει πρόσφατης απόφασης του Υπουργείου Οικονομικών. Για τις επιπτώσεις της περικοπής στους χρήστες ουσιών και τις οικογένειές τους αλλά και ευρύτερα στον τομέα αντιμετώπισης των εξαρτήσεων, μίλησαν ο Πρόεδρος του Δ.Σ. του ΚΕΘΕΑ Γεράσιμος Νοταράς, ο Διευθυντής του οργανισμού Χ. Πουλόπουλος, ο Δ. Γεωργιάδης, ως εκπρόσωπος των 14 Συλλόγων Οικογένειας του ΚΕΘΕΑ, οι οποίοι αριθμούν περισσότερα από 10.000 μέλη σε όλη την Ελλάδα, και ο Πρόεδρος του Συλλόγου Εργαζομένων ΚΕΘΕΑ Θ. Τζιούμπας.
Η απόφαση του Υπουργείου μείωσε την επιχορήγηση προς το ΚΕΘΕΑ από τα 23 εκατομμύρια ευρώ στα 11.270.000, περικοπή που αντιστοιχεί σε 51%. Τα 11.270.000 είναι το ποσό που έχει ήδη λάβει το ΚΕΘΕΑ φέτος μέχρι και τον Ιούλιο και αφορά τις ανάγκες του πρώτου εξαμήνου. Σύμφωνα με τους εκπροσώπους του ΚΕΘΕΑ, αυτό πρακτικά σημαίνει στάση πληρωμών, που αν δεν ανακληθεί, θα στερήσει από τις υπηρεσίες του οργανισμού, χιλιάδες άτομα, μεταξύ των οποίων και πολλοί άνθρωποι που θα βρεθούν κυριολεκτικά στο δρόμο. Σημειώνεται ότι το ΚΕΘΕΑ εξυπηρετεί ετησίως περίπου 15.000 άτομα, χρήστες ουσιών και μέλη οικογενειών.
Οι εκπρόσωποι του ΚΕΘΕΑ τόνισαν ότι τα 23 εκατομμύρια ευρώ, που ήταν εγγεγραμμένα στο προϋπολογισμό του οργανισμού για το 2011, αποτελούν την «κόκκινη γραμμή» για την εύρυθμη λειτουργία του και καλύπτουν πραγματικές και ανελαστικές δαπάνες, όπως: μισθοδοσία του προσωπικού, η συντριπτική πλειονότητα του οποίου βρίσκεται σε 100 μονάδες «πρώτης γραμμής» σε 23 πόλεις και σε 15 σωφρονιστικά καταστήματα όλης της χώρας, δαπάνες στέγασης, διατροφής και θέρμανσης στα θεραπευτικά προγράμματα, καθώς και δαπάνες για απολύτως απαραίτητα έργα ασφάλειας και υγιεινής. Υπογράμμισαν επίσης ότι το ΚΕΘΕΑ, παρά τη φθίνουσα επιχορήγηση των τελευταίων ετών, έχει πραγματοποιήσει από την έναρξη της κρίσης και με δική του πρωτοβουλία μείωση των δαπανών του κατά 17,5 % και δεν έχει δυνατότητα περαιτέρω μειώσεων, χωρίς να διαταραχτεί η εύρυθμη λειτουργία των προγραμμάτων του.
Αντιθέτως, ο οργανισμός χρειάζεται ενίσχυση, καθώς αυτή τη στιγμή υπάρχει «λίστα αναμονής» αιτημάτων προς το ΚΕΘΕΑ από 20 πόλεις για τη δημιουργία «στεγνών» προγραμμάτων, ενώ και τα προβλεπόμενα στο νομοσχέδιο για τα ναρκωτικά μέτρα αναμένεται να ανοίξουν το δρόμο για την ένταξη χιλιάδων εξαρτημένων σε προγράμματα απεξάρτησης. Η ενίσχυση αυτή είναι ηθικά, κοινωνικά και οικονομικά αναγκαία, καθώς είναι τεκμηριωμένο ότι με κάθε μία (1) νομισματική μονάδα που δίνεται στη θεραπεία εξοικονομούνται μέχρι και 23 από τη μείωση των επιπτώσεων της εξάρτησης στην κοινωνία.
Τέλος, όπως τόνισε εκ μέρους του Συλλόγων Οικογένειας ΚΕΘΕΑ ο κ. Γεωργιάδης: «Οι ανθρώπινες ζωές δεν αποτιμώνται με χρήματα». Δήλωσε επίσης ότι οι Σύλλογοι είναι αποφασισμένοι να μην επιτρέψουν σε κανένα να στερήσει το δικαίωμα θεραπείας από τους ανθρώπους που βρίσκονται στα προγράμματα αλλά και από όλους όσοι έχουν ανάγκη. Ενώ ο πρόεδρος του Συλλόγου Εργαζόμενων ΚΕΘΕΑ Θ. Τζιούμπας τόνισε ότι το διακύβευμα είναι η ίδια η ύπαρξη του κοινωνικού κράτους και της απεξάρτησης, καθώς και η διατήρηση του δικαιώματος πρόσβασης σε ποιοτικές δωρεάν και δημόσιες υπηρεσίες.
Τμήμα Ενημέρωσης ΚΕΘΕΑ
AddThis Smart Layers
welcome
Πέμπτη 22 Σεπτεμβρίου 2011
Το ΚΕΘΕΑ εκπέμπει σήμα κινδύνου
Το ΚΕΘΕΑ εκπέμπει σήμα κινδύνου
01.9.2011
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Αθήνα, 1 Σεπτεμβρίου 2011
Αγανάκτηση και ανησυχία προκαλεί απόφαση του Υπουργείου Οικονομικών που, σύμφωνα με δημοσιεύματα, συρρικνώνει στο μισό ή και περισσότερο την ήδη ανεπαρκή προβλεπόμενη χρηματοδότηση των οργανισμών απεξάρτησης και άλλων υπηρεσιών πρόνοιας για ευάλωτες ομάδες. Η απόφαση αυτή βάζει λουκέτο στα προγράμματα απεξάρτησης και κοινωνικής επανένταξης, οδηγώντας χιλιάδες υπό θεραπεία εξαρτημένους πίσω στις πιάτσες, τη φυλακή και την εξαθλίωση, με τεράστιο κόστος για το σύνολο της κοινωνίας.
Σε μια από τις δυσκολότερες περιόδους για τη χώρα και σε πλήρη ανακολουθία λόγων και έργων, η Πολιτεία στερεί από τους πιο αδύναμους την ευκαιρία να επιστρέψουν ισότιμα στην κοινωνία. Σε αυτό το πλαίσιο, δρομολογώντας τη συντήρηση ως κεντρική στρατηγική για την αντιμετώπιση της εξάρτησης, ανακοινώνει την αύξηση των «σημείων διανομής» υποκαταστάτων, και δίνει τη χαριστική βολή στα προγράμματα που στοχεύουν στην πλήρη αποχή των εξαρτημένων από τις ουσίες και στην κοινωνική τους επανένταξη.
Το ΚΕΘΕΑ με πρωτοβουλία του έχει εξαντλήσει κάθε περιθώριο περιορισμού των δαπανών του και βέλτιστης αξιοποίησης των πόρων του και λειτουργεί πλέον στα όρια των δυνατοτήτων του με χρόνια προβλήματα υπο-χρηματοδότησης και στελέχωσης. Το ΚΕΘΕΑ έχει τεκμηριωμένα αξιοποιήσει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο το σύνολο της επιχορήγησης που λαμβάνει από το κράτος, και οποιαδήποτε περαιτέρω μείωσή της θα σημάνει αναγκαστική διακοπή υπηρεσιών στους χρήστες και τα μέλη των οικογενειών τους σε όλη την Ελλάδα.
Το ΚΕΘΕΑ αναμένει από την ηγεσία του Υπουργείου Υγείας να αναλάβει πρωτοβουλία και με αίσθημα ευθύνης απέναντι στους χιλιάδες ανθρώπους που δέχονται υπηρεσίες στις πάνω από 100 μονάδες του σε όλη τη χώρα να μην τους στερήσει από το δικαίωμά τους να παραμείνουν καθαροί από κάθε ουσία και να επανενταχθούν στην κοινωνία.
Τμήμα Ενημέρωσης ΚΕΘΕΑ
01.9.2011
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Αθήνα, 1 Σεπτεμβρίου 2011
Αγανάκτηση και ανησυχία προκαλεί απόφαση του Υπουργείου Οικονομικών που, σύμφωνα με δημοσιεύματα, συρρικνώνει στο μισό ή και περισσότερο την ήδη ανεπαρκή προβλεπόμενη χρηματοδότηση των οργανισμών απεξάρτησης και άλλων υπηρεσιών πρόνοιας για ευάλωτες ομάδες. Η απόφαση αυτή βάζει λουκέτο στα προγράμματα απεξάρτησης και κοινωνικής επανένταξης, οδηγώντας χιλιάδες υπό θεραπεία εξαρτημένους πίσω στις πιάτσες, τη φυλακή και την εξαθλίωση, με τεράστιο κόστος για το σύνολο της κοινωνίας.
Σε μια από τις δυσκολότερες περιόδους για τη χώρα και σε πλήρη ανακολουθία λόγων και έργων, η Πολιτεία στερεί από τους πιο αδύναμους την ευκαιρία να επιστρέψουν ισότιμα στην κοινωνία. Σε αυτό το πλαίσιο, δρομολογώντας τη συντήρηση ως κεντρική στρατηγική για την αντιμετώπιση της εξάρτησης, ανακοινώνει την αύξηση των «σημείων διανομής» υποκαταστάτων, και δίνει τη χαριστική βολή στα προγράμματα που στοχεύουν στην πλήρη αποχή των εξαρτημένων από τις ουσίες και στην κοινωνική τους επανένταξη.
Το ΚΕΘΕΑ με πρωτοβουλία του έχει εξαντλήσει κάθε περιθώριο περιορισμού των δαπανών του και βέλτιστης αξιοποίησης των πόρων του και λειτουργεί πλέον στα όρια των δυνατοτήτων του με χρόνια προβλήματα υπο-χρηματοδότησης και στελέχωσης. Το ΚΕΘΕΑ έχει τεκμηριωμένα αξιοποιήσει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο το σύνολο της επιχορήγησης που λαμβάνει από το κράτος, και οποιαδήποτε περαιτέρω μείωσή της θα σημάνει αναγκαστική διακοπή υπηρεσιών στους χρήστες και τα μέλη των οικογενειών τους σε όλη την Ελλάδα.
Το ΚΕΘΕΑ αναμένει από την ηγεσία του Υπουργείου Υγείας να αναλάβει πρωτοβουλία και με αίσθημα ευθύνης απέναντι στους χιλιάδες ανθρώπους που δέχονται υπηρεσίες στις πάνω από 100 μονάδες του σε όλη τη χώρα να μην τους στερήσει από το δικαίωμά τους να παραμείνουν καθαροί από κάθε ουσία και να επανενταχθούν στην κοινωνία.
Τμήμα Ενημέρωσης ΚΕΘΕΑ
Τετάρτη 21 Σεπτεμβρίου 2011
Η σημαντικότητα της σχέσης στην εποπτεία
Η σημαντικότητα της σχέσης στην εποπτεία
Οι Orlinsky και Ronnestad (2009) σε μια μεγάλη εμπειρική έρευνα σε περίπου 5000 ψυχοθεραπευτές από διάφορες χώρες, προσεγγίσεις και επίπεδα εμπειρίας, προσπάθησαν να διερευνήσουν το πώς εξελίσσονται οι θεραπευτές. Ανάμεσα σε πολλά άλλα ενδιαφέροντα πορίσματα, τεκμηριώνουν επίσης ότι η εποπτεία είναι από τους σημαντικότερους παράγοντες που συμβάλλουν στην επαγγελματική ανάπτυξη του ψυχοθεραπευτή.
Το τελευταίο τεύχος του περιοδικού Context (116, August 2011) είναι αφιερωμένο στο θέμα της εποπτείας. Ο B. Mason (2011) στο άρθρο του θίγει ένα πολύ ενδιαφέρον σημείο: κατά πόσο η κυριαρχία της συνεργατικής προσέγγισης στην εποπτεία - παρότι ενδεδειγμένη - μπορεί να έχει και αρνητικές επιπτώσεις στην εποπτεία κυρίως νέων θεραπευτών /-τριών που βρίσκονται σε εκπαίδευση. Η συνεργατική προσέγγιση προσπαθώντας να καταξιώσει και να φέρει στο προσκήνιο τη φωνή των εποπτευόμενων μέσα σε μια σχέση εξ ορισμού ιεραρχική, πολλές φορές κινδυνεύει να φτάσει στο άλλο άκρο και να περιθωριοποιήσει την φωνή των εποπτών. Ο Mason αντιπροτείνει στο συνεργατικό παράδειγμα την υιοθέτηση μιας «κουλτούρας της συμβολής» (“culture of contribution”) όπου επόπτης και εποπτευόμενος μπορούν να συμβάλλουν στην εποπτική διαδικασία από διαφοροποιημένες θέσεις και με διαφορετική ευθύνη. Γίνεται δε πιο συγκεκριμένος, και προτείνει ένα μοντέλο 6 επιπέδων ανατροφοδότησης που οφείλει ο επόπτης να συνεισφέρει στη εποπτική διαδικασία. Τα 3 πρώτα επίπεδα είναι περισσότερο από τη θέση του «μη γνωρίζοντος» ("not knowing position”), ενώ τα 3 επόμενα περισσότερο από μια θέση ειδικού που έχει άποψη και συστάσεις προς τον εποπτευόμενο.
O G. Smith (2011) στο δικό του άρθρο πάει λίγο παρακάτω το συλλογισμό του Mason. Ξεκινώντας με τον τίτλο του άρθρου του «Κόψε τις βλακείες…» (“Cut the crap…”) ο Smith αναρωτιέται κατά πόσο ένας επόπτης μπορεί και πρέπει να διακινδυνεύσει ένα τέτοιο σχόλιο προς έναν εποπτευόμενό του. Η απάντηση που δίνει μεταξύ άλλων είναι ότι τόσο η εποπτεία όσο και η θεραπεία δεν είναι μια αλληλεπίδραση που καθορίζεται από τους κανόνες κοινωνικής ευγένειας και πολιτικής ορθότητας όσο από την αυθεντικότητα και την ισχυρή θεραπευτική ή εποπτική σχέση αντίστοιχα. Ακόμα σημαντικότερο, τονίζει ότι είναι, το κατά πόσο η σχέση αυτή χαρακτηρίζεται εκατέρωθεν από ανοικτότητα τέτοια ώστε ο εποπτευόμενος να έχει την ασφάλεια να σχολιάσει (ακόμα και αρνητικά) τις παρεμβάσεις του επόπτη του.
Οι Orlinsky και Ronnestad (2009) σε μια σύντομη ανασκόπηση μελετών που αφορούν τις δυσκολίες στη σχέση εποπτών – εποπτευόμενων επισημαίνουν ότι οι έρευνες δείχνουν ότι η ανοικτότητα αμφοτέρων σε αυτή τη σχέση κάθε άλλο παρά δεδομένη πρέπει να θεωρείται. Μεταξύ των βασικών λόγων που υπάρχουν συχνά δυσκολίες στην εποπτική σχέση ειδικά σε εκπαιδευτικά πλαίσια, επισημαίνουν οι ίδιοι συγγραφείς, είναι ότι στην εποπτική σχέση είναι εγγενές και το στοιχείο της αξιολόγησης του εποπτευόμενου/ εκπαιδευόμενου.
Η μερική απάντηση της H. Anderson σε μια σχετική συζήτηση που έγινε στις 2/9/11 στο Εργαστήριο Διερεύνησης Ανθρωπίνων Σχέσεων για το θέμα της αξιολόγησης των εποπτευόμενων στα εκπαιδευτικά κέντρα ήταν ότι μέσα από ανοικτό διάλογο μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων, επιδιώκει να πετύχει την μέγιστη δυνατή συναίνεση σχετικά με το τι και πώς αξιολογείται σε όλη την εκπαιδευτική διεργασία.
Από την άλλη μεριά, ο J. Wilson (2011), στο δικό του άρθρο στο Context, δίνει μια διαφορετική απάντηση. Χωρίς να απαξιώνει τη αναγκαιότητα και συμβολή θεωρητικών σχολών σκέψης ή την πίστη εφαρμογή μοντέλων αλλαγής και τεχνικών, επισημαίνει ότι πολλές φορές η αφοσίωση των θεραπευτών σε αυτά, αντί να είναι το ασφαλές εφαλτήριο για να γίνουν πιο θεραπευτικοί, περιορίζουν την δημιουργικότητα και ευελιξία τους. Συνιστά δε, εναλλακτικές πρακτικές εποπτείας που δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην πράξη και τον πειραματισμό. Οι πρακτικές αυτές αξιοποιούν περισσότερο τον πλούτο που ενέχουν οι ομάδες συναδέλφων και βγάζουν τον επόπτη από την προστατευμένη θέση αυτού που γνωρίζει αλλά δύσκολα εκθέτει μπροστά στους εποπτευόμενούς του τόσο τις κλινικές του δεξιότητες όσο και τις πιο ευάλωτες πλευρές και τα λάθη του.
Εν κατακλείδι, το κτίσιμο ισχυρής συμμαχίας στην εποπτική σχέση είναι το κλειδί στη εποπτεία με ανάλογο τρόπο που το κτίσιμο ισχυρής θεραπευτικής σχέσης είναι το κλειδί στην ψυχοθεραπεία. Ωστόσο, αυτό ούτε δεδομένο είναι, ούτε εύκολο. Οι επόπτες έχουν να βρουν το πέρασμα ανάμεσα στη Σκύλλα του ειδήμονα και την Χάρυβδη του συνεργατικού «μη γνωρίζοντος». Σε αυτή την δύσκολη προσπάθεια, καλύτερα να έχουν δίπλα παρά απέναντι, τους εποπτευόμενούς τους. Όλοι μπορούν να μάθουν από αυτή την διεργασία.
Βιβλιογραφικές αναφορές:
Mason B. (2011), Supervision and the training context: some thoughts and ideas about the ownership of knowledge in practice. Context, 116, August 2011, pp 2-3
Orlinsky D.E., Ronnestad M.H. (2009) How psychotherapists develop. American Psychological Association-Washington, DC
Smith G. (2011) Cut the crap: Language- risks and relationships in systemic therapy and supervision. Context, 116, August 2011, pp 7-10
Wilson J. (2011) Constant becoming: supervision as the performance of systemic intelligence. Context, 116, August 2011, pp 10-13
http://www.christosziouvas.gr/ziouvasblog/%CE%B7-%CF%83%CE%B7%CE%BC%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%84%CE%B7%CF%84%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CF%83%CF%87%CE%AD%CF%83%CE%B7%CF%82-%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CE%B5%CF%80%CE%BF%CF%80%CF%84%CE%B5%CE%AF%CE%B1
απο το
Οι Orlinsky και Ronnestad (2009) σε μια μεγάλη εμπειρική έρευνα σε περίπου 5000 ψυχοθεραπευτές από διάφορες χώρες, προσεγγίσεις και επίπεδα εμπειρίας, προσπάθησαν να διερευνήσουν το πώς εξελίσσονται οι θεραπευτές. Ανάμεσα σε πολλά άλλα ενδιαφέροντα πορίσματα, τεκμηριώνουν επίσης ότι η εποπτεία είναι από τους σημαντικότερους παράγοντες που συμβάλλουν στην επαγγελματική ανάπτυξη του ψυχοθεραπευτή.
Το τελευταίο τεύχος του περιοδικού Context (116, August 2011) είναι αφιερωμένο στο θέμα της εποπτείας. Ο B. Mason (2011) στο άρθρο του θίγει ένα πολύ ενδιαφέρον σημείο: κατά πόσο η κυριαρχία της συνεργατικής προσέγγισης στην εποπτεία - παρότι ενδεδειγμένη - μπορεί να έχει και αρνητικές επιπτώσεις στην εποπτεία κυρίως νέων θεραπευτών /-τριών που βρίσκονται σε εκπαίδευση. Η συνεργατική προσέγγιση προσπαθώντας να καταξιώσει και να φέρει στο προσκήνιο τη φωνή των εποπτευόμενων μέσα σε μια σχέση εξ ορισμού ιεραρχική, πολλές φορές κινδυνεύει να φτάσει στο άλλο άκρο και να περιθωριοποιήσει την φωνή των εποπτών. Ο Mason αντιπροτείνει στο συνεργατικό παράδειγμα την υιοθέτηση μιας «κουλτούρας της συμβολής» (“culture of contribution”) όπου επόπτης και εποπτευόμενος μπορούν να συμβάλλουν στην εποπτική διαδικασία από διαφοροποιημένες θέσεις και με διαφορετική ευθύνη. Γίνεται δε πιο συγκεκριμένος, και προτείνει ένα μοντέλο 6 επιπέδων ανατροφοδότησης που οφείλει ο επόπτης να συνεισφέρει στη εποπτική διαδικασία. Τα 3 πρώτα επίπεδα είναι περισσότερο από τη θέση του «μη γνωρίζοντος» ("not knowing position”), ενώ τα 3 επόμενα περισσότερο από μια θέση ειδικού που έχει άποψη και συστάσεις προς τον εποπτευόμενο.
O G. Smith (2011) στο δικό του άρθρο πάει λίγο παρακάτω το συλλογισμό του Mason. Ξεκινώντας με τον τίτλο του άρθρου του «Κόψε τις βλακείες…» (“Cut the crap…”) ο Smith αναρωτιέται κατά πόσο ένας επόπτης μπορεί και πρέπει να διακινδυνεύσει ένα τέτοιο σχόλιο προς έναν εποπτευόμενό του. Η απάντηση που δίνει μεταξύ άλλων είναι ότι τόσο η εποπτεία όσο και η θεραπεία δεν είναι μια αλληλεπίδραση που καθορίζεται από τους κανόνες κοινωνικής ευγένειας και πολιτικής ορθότητας όσο από την αυθεντικότητα και την ισχυρή θεραπευτική ή εποπτική σχέση αντίστοιχα. Ακόμα σημαντικότερο, τονίζει ότι είναι, το κατά πόσο η σχέση αυτή χαρακτηρίζεται εκατέρωθεν από ανοικτότητα τέτοια ώστε ο εποπτευόμενος να έχει την ασφάλεια να σχολιάσει (ακόμα και αρνητικά) τις παρεμβάσεις του επόπτη του.
Οι Orlinsky και Ronnestad (2009) σε μια σύντομη ανασκόπηση μελετών που αφορούν τις δυσκολίες στη σχέση εποπτών – εποπτευόμενων επισημαίνουν ότι οι έρευνες δείχνουν ότι η ανοικτότητα αμφοτέρων σε αυτή τη σχέση κάθε άλλο παρά δεδομένη πρέπει να θεωρείται. Μεταξύ των βασικών λόγων που υπάρχουν συχνά δυσκολίες στην εποπτική σχέση ειδικά σε εκπαιδευτικά πλαίσια, επισημαίνουν οι ίδιοι συγγραφείς, είναι ότι στην εποπτική σχέση είναι εγγενές και το στοιχείο της αξιολόγησης του εποπτευόμενου/ εκπαιδευόμενου.
Η μερική απάντηση της H. Anderson σε μια σχετική συζήτηση που έγινε στις 2/9/11 στο Εργαστήριο Διερεύνησης Ανθρωπίνων Σχέσεων για το θέμα της αξιολόγησης των εποπτευόμενων στα εκπαιδευτικά κέντρα ήταν ότι μέσα από ανοικτό διάλογο μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων, επιδιώκει να πετύχει την μέγιστη δυνατή συναίνεση σχετικά με το τι και πώς αξιολογείται σε όλη την εκπαιδευτική διεργασία.
Από την άλλη μεριά, ο J. Wilson (2011), στο δικό του άρθρο στο Context, δίνει μια διαφορετική απάντηση. Χωρίς να απαξιώνει τη αναγκαιότητα και συμβολή θεωρητικών σχολών σκέψης ή την πίστη εφαρμογή μοντέλων αλλαγής και τεχνικών, επισημαίνει ότι πολλές φορές η αφοσίωση των θεραπευτών σε αυτά, αντί να είναι το ασφαλές εφαλτήριο για να γίνουν πιο θεραπευτικοί, περιορίζουν την δημιουργικότητα και ευελιξία τους. Συνιστά δε, εναλλακτικές πρακτικές εποπτείας που δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην πράξη και τον πειραματισμό. Οι πρακτικές αυτές αξιοποιούν περισσότερο τον πλούτο που ενέχουν οι ομάδες συναδέλφων και βγάζουν τον επόπτη από την προστατευμένη θέση αυτού που γνωρίζει αλλά δύσκολα εκθέτει μπροστά στους εποπτευόμενούς του τόσο τις κλινικές του δεξιότητες όσο και τις πιο ευάλωτες πλευρές και τα λάθη του.
Εν κατακλείδι, το κτίσιμο ισχυρής συμμαχίας στην εποπτική σχέση είναι το κλειδί στη εποπτεία με ανάλογο τρόπο που το κτίσιμο ισχυρής θεραπευτικής σχέσης είναι το κλειδί στην ψυχοθεραπεία. Ωστόσο, αυτό ούτε δεδομένο είναι, ούτε εύκολο. Οι επόπτες έχουν να βρουν το πέρασμα ανάμεσα στη Σκύλλα του ειδήμονα και την Χάρυβδη του συνεργατικού «μη γνωρίζοντος». Σε αυτή την δύσκολη προσπάθεια, καλύτερα να έχουν δίπλα παρά απέναντι, τους εποπτευόμενούς τους. Όλοι μπορούν να μάθουν από αυτή την διεργασία.
Βιβλιογραφικές αναφορές:
Mason B. (2011), Supervision and the training context: some thoughts and ideas about the ownership of knowledge in practice. Context, 116, August 2011, pp 2-3
Orlinsky D.E., Ronnestad M.H. (2009) How psychotherapists develop. American Psychological Association-Washington, DC
Smith G. (2011) Cut the crap: Language- risks and relationships in systemic therapy and supervision. Context, 116, August 2011, pp 7-10
Wilson J. (2011) Constant becoming: supervision as the performance of systemic intelligence. Context, 116, August 2011, pp 10-13
http://www.christosziouvas.gr/ziouvasblog/%CE%B7-%CF%83%CE%B7%CE%BC%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%84%CE%B7%CF%84%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CF%83%CF%87%CE%AD%CF%83%CE%B7%CF%82-%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CE%B5%CF%80%CE%BF%CF%80%CF%84%CE%B5%CE%AF%CE%B1
απο το
Ειδικές τιμές για ψυχοθεραπεία και συμβουλευτική σε φοιτητές
ειδικές τιμές μειωμένες κατα 50% για φοιτητές και σπουδαστές
πληροφορίες 2102750082
prodromos_tarasis@hotmail.com
πληροφορίες 2102750082
prodromos_tarasis@hotmail.com
Δυσαριθμησία: μεταμορφώνει τους αριθμούς σε τέρατα!
Δυσαριθμησία: μεταμορφώνει τους αριθμούς σε τέρατα!
Οσοι εμφανίζουν αυτή τη διαταραχή ζουν διαρκώς τον εφιάλτη των αριθμών. Μιλάμε για το 7% του πληθυσμού!
Η ώρα των μαθηματικών στο σχολείο είναι ο εφιάλτης του. Μπαίνει σχεδόν κάτω από το θρανίο για να μην τον σηκώσει ο δάσκαλος στον πίνακα όπου θα έχει να αναμετρηθεί με «τέρατα» όπως τα τρίγωνα και οι μαθηματικές πράξεις. Δεν φταίει, δεν είναι τεμπέλης, απλώς βρίσκει πολύ δύσκολο το να κατανοήσει όλα αυτά τα σύμβολα και τους αριθμούς, την παγκόσμια γλώσσα των μαθηματικών. Και αυτό διότι εμφανίζει μια νευρογνωστική διαταραχή που ονομάζεται δυσαριθμησία και η οποία εντάσσεται στις ειδικές μαθησιακές δυσκολίες. Mπορεί μια άλλη μαθησιακή δυσκολία, η δυσλεξία, η οποία αφορά προβλήματα στην ανάγνωση και στον γραπτό λόγο, να έχει τραβήξει επάνω της τα τελευταία χρόνια τα... παγκόσμια φώτα της δημοσιότητας, ωστόσο μια νέα ανασκόπηση μελετών που δημοσιεύθηκε στην έγκριτη επιθεώρηση «Science» κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τη _ σε μεγάλο βαθμό _ παραμελημένη δυσαριθμησία. Οπως σημειώνεται στην ανασκόπηση, η ειδική αυτή μαθησιακή δυσκολία χρήζει ιδιαίτερης προσοχής αφού τα ποσοστά εμφάνισής της είναι αντίστοιχα με εκείνα της δυσλεξίας και κυμαίνονται στο 7% του πληθυσμού. Σύμφωνα με τους επιστήμονες στους οποίους ανήκει η μελέτη, το εκπαιδευτικό σύστημα, το κράτος αλλά και οι γονείς πρέπει να δώσουν στη δυσαριθμησία τη σημασία που της αξίζει, με δεδομένο ότι οι αριθμοί αποτελούν τον κοινό «κώδικα επικοινωνίας» των ανθρώπων σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της Γης. Η διάγνωση και η αντιμετώπιση πρέπει να γίνονται μάλιστα το νωρίτερο δυνατόν για την καλύτερη διαχείριση της κατάστασης. Διαβάστε προσεκτικά το άρθρο αυτό αφού ουσιαστικά αφορά τα παιδιά μας που... μετρούν περισσότερο από οτιδήποτε άλλο.
Εξίσου σοβαρή με τη δυσλεξία
Στη νέα ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε στις 28 Μαΐου ειδικοί από το Πανεπιστήμιο του Λονδίνου και το University College του Λονδίνου (UCL) τονίζουν ότι απαιτείται η εισαγωγή στο εκπαιδευτικό σύστημα ειδικού τρόπου διδασκαλίας για τα παιδιά με δυσαριθμησία. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι η νευροεπιστημονική έρευνα έχει αποκαλύψει τα τελευταία χρόνια τις ανωμαλίες που εμφανίζονται στα νευρικά δίκτυα του εγκεφάλου που αφορούν τα μαθηματικά σε άτομα με τη διαταραχή. Παράλληλα η βαθιά αυτή έρευνα δείχνει τους δρόμους για την αντιμετώπισή της, οι οποίοι πρέπει να έχουν ως κύριο στόχο την ενίσχυση των απλών αριθμητικών εννοιών. Πώς μπορεί να επιτευχθεί αυτή η ενίσχυση; Μέσω ειδικών σχημάτων διδασκαλίας στα οποία θα περιλαμβάνονται και τα απαραίτητα λογισμικά που θα προσαρμόζονται στις ανάγκες και στις αδυναμίες του κάθε παιδιού.
Σε δηλώσεις του μετά τη δημοσίευση της μελέτης ο καθηγητής Μπράιαν Μπάτεργουορθ από το Κέντρο Εκπαιδευτικής Νευροεπιστήμης του UCL, ο οποίος ήταν ένας από τους κύριους συγγραφείς, υπογράμμισε ότι «η δυσαριθμησία είναι εξίσου σοβαρή για το παιδί με τη δυσλεξία και αποτελεί ένα τεράστιο βάρος τόσο για το ίδιο το άτομο όσο και για τα κράτη». Ενα άχθος που μπορεί να ακολουθεί το παιδί και στην ενήλικη ζωή του έχοντας επίπτωση και στην κοινωνία. Στη μελέτη αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι τα άτομα με δυσαριθμησία «κερδίζουν λιγότερα χρήματα, ξοδεύουν περισσότερα χρήματα, έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες να ασθενήσουν και να αντιμετωπίσουν προβλήματα με τον νόμο. Για τους λόγους αυτούς είναι επείγουσα η ανάγκη να βοηθήσουμε τα παιδιά με δυσαριθμησία ώστε να μπορούν να λειτουργήσουν επαρκώς στο απαιτητικό σύγχρονο εργασιακό περιβάλλον αργότερα στη ζωή τους».
Γενετικό υπόβαθρο
Η συγκεκριμένη ειδική μαθησιακή δυσκολία, όπως και η δυσλεξία, φαίνεται να έχει ισχυρή γενετική βάση _ διαφορετικά στοιχεία μαρτυρούν ότι είναι σε μεγάλο βαθμό κληρονομική. Αυτό τουλάχιστον δείχνουν μελέτες που έχουν διεξαχθεί σε διδύμους, αν και δεν έχουν εντοπιστεί συγκεκριμένα «ένοχα» για τη δυσαριθμησία γονίδια. Ωστόσο, όπως ανέφερε σχολιάζοντας τα αποτελέσματα της καινούργιας μελέτης η καθηγήτρια Νταϊάνα Λοριγιάρ από το Ινστιτούτο Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου του Λονδίνου, η οποία ήταν επίσης μία εκ των κυρίων συγγραφέων, «δεν πρέπει να πιστεύουμε πως, με δεδομένο ότι η δυσαριθμησία είναι κληρονομική, δεν γίνεται να αντιμετωπιστεί. Οπως ακριβώς συμβαίνει και με τη δυσλεξία, ένα ειδικό πρόγραμμα διδασκαλίας μπορεί να βοηθήσει». Μάλιστα στο Ινστιτούτο Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου του Λονδίνου έχει αναπτυχθεί ένα τέτοιο ειδικό πρόγραμμα το οποίο βασίζεται στις έρευνες που έχουν διεξαχθεί στον εγκέφαλο ατόμων με δυσαριθμησία. Σύμφωνα με την καθηγήτρια, οι κύριοι άξονες του προγράμματος αφορούν πολύ περισσότερες ασκήσεις διαχείρισης των αριθμών σε σύγκριση με αυτές που κάνουν τα παιδιά χωρίς τη μαθησιακή δυσκολία. Παράλληλα ειδικά προγράμματα σε υπολογιστή με... παιχνιδιάρικη διάθεση κάνουν τους αριθμούς να αποκτούν έννοια για τα παιδιά με δυσαριθμησία.
Οπως εξηγεί στο «Βήμα» ο κ. Γιάννης Παπαδάτος, καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, ψυχίατρος και διευθυντής του Κέντρου Μελέτης Ψυχοφυσιολογίας και Εκπαίδευσης, «πρέπει να κατανοήσουμε τη σημασία των μαθηματικών, τα οποία αποτελούν μια παγκόσμια γλώσσα που ενυπάρχει γενετικώς αλλά αναπτύσσεται μαζί με το άτομο και μορφοποιείται μέσα από την εκπαίδευση και τη μάθηση. Διαφορετικές περιοχές του φλοιού του εγκεφάλου εμπλέκονται στην κατανόηση των μαθηματικών. Για παράδειγμα, σε διαφορετική περιοχή βρίσκεται η “έδρα” της κατανόησης των συμβόλων, σε άλλη εδράζει η λεκτική καταγραφή των μαθηματικών εννοιών και αλλού “κατοικεί” η επεξεργασία και η σύγκριση ποσοτικών μεγεθών. Απαιτείται να κατανοήσουμε εξατομικευμένα το πρόβλημα του κάθε παιδιού προκειμένου να προχωρήσουμε στην κατάλληλη αντιμετώπιση».
Τα 6 «πρόσωπα» της διαταραχής
Ο καθηγητής εξηγεί ότι η δυσαριθμησία έχει έξι διαφορετικά «πρόσωπα»:
- Η λεκτική δυσαριθμησία αφορά τη δυσκολία στην ικανότητα λεκτικού καθορισμού μαθηματικών όρων και σχέσεων.
- Η πρακτικογνωστική δυσαριθμησία είναι η δυσκολία στην πρακτική υλοποίηση των αριθμών και των πράξεων (π.χ., να μετράει το παιδί αντικείμενα).
- Η λεξιλογική δυσαριθμησία είναι η δυσκολία στην ανάγνωση των μαθηματικών συμβόλων, των αριθμών και των μαθηματικών πράξεων.
- Η γραφολογική δυσαριθμησία αφορά τη δυσκολία στον χειρισμό των μαθηματικών συμβόλων στον γραπτό λόγο (το παιδί δεν γράφει σωστά τα σύμβολα, δεν αφήνει τις σωστές αποστάσεις μεταξύ τους κτλ.).
- Η ιδεογνωστική δυσαριθμησία είναι η δυσκολία στην κατανόηση των μαθηματικών αλλά και των νοερών υπολογισμών που κάνουμε.
- Η λειτουργική δυσαριθμησία είναι η δυσκολία στην εκτέλεση αριθμητικών πράξεων.
Ο κ. Παπαδάτος τονίζει ότι ένα παιδί μπορεί να εμφανίζει κάποια ή κάποιες από τις μορφές της διαταραχής ή είναι επίσης πιθανόν μία εξ αυτών να είναι κυρίαρχη και οι άλλες να έπονται σε βαρύτητα.
Σε ό,τι αφορά τα ποσοστά δυσαριθμησίας στη χώρα μας, σύμφωνα με τον καθηγητή, πρόσφατες μελέτες κάνουν λόγο για 3%-6%. «Πρέπει όμως να σημειωθεί ότι περίπου τέσσερα στα 10 παιδιά με δυσλεξία παρουσιάζουν παράλληλα και δυσαριθμησία. Ετσι το ποσοστό των παιδιών με δυσαριθμησία είναι ουσιαστικά μεγαλύτερο αν αναλογιστεί κάποιος ότι τα ποσοστά δυσλεξίας στη χώρα μας υπολογίζονται μεταξύ 7% και 13%».
Προσοχή στη διάγνωση!
Ο κ. Παπαδάτος δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο ότι οι ειδικοί πρέπει να «μετρήσουν» πολύ προσεκτικά και άλλες παραμέτρους οι οποίες συνδέονται με δυσκολία στα μαθηματικά προτού καταλήξουν στη διάγνωση για δυσαριθμησία. «Ενα παιδί με κάποιον βαθμό νοητικής υστέρησης ή με άλλα προβλήματα στον εγκέφαλο όπως ένας όγκος μπορεί επίσης να εμφανίζει δυσκολία στα μαθηματικά. Το ίδιο μπορεί να συμβαίνει και σε ένα παιδί που έχει λάβει κακή εκπαίδευση, καθώς και σε κάποιο του οποίου το κοινωνικό και οικονομικό επίπεδο _ ο τρόπος ανατροφής του από την οικογένειά του _ δεν το τροφοδοτεί με τις κατάλληλες έννοιες για την ανάπτυξη της μαθηματικής σκέψης. Πρέπει να αποκλειστούν όλοι αυτοί οι παράγοντες προκειμένου να καταλήξουμε σε διάγνωση για δυσαριθμησία».
Μια διάγνωση που σε κάθε περίπτωση πρέπει να γίνεται το συντομότερο δυνατόν, κατά προτίμηση στην αρχή της σχολικής ζωής, ώστε να υπάρξει και έγκαιρη αντιμετώπιση του προβλήματος και να μη στιγματιστεί επίσης το παιδί ως «κακός μαθητής» ή «τεμπέλης». «Η διάγνωση πρέπει να γίνεται βάσει ειδικού ερωτηματολογίου και κλιμάκων. Οι γονείς οφείλουν να καταφύγουν σε ένα οργανωμένο κέντρο. Τα Κέντρα Διαφοροδιάγνωσης, Διάγνωσης και Υποστήριξης (ΚΕΔΔΥ) του υπουργείου Παιδείας, Διά Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων χρησιμοποιούν τεστ που δεν είναι πλήρως εξειδικευμένα για τη δυσαριθμησία αλλά κατά προσέγγιση ανιχνεύουν τη δυσκολία» λέει ο καθηγητής.
Τονίζει ότι η δυσαριθμησία «γεννιέται» μαζί με το παιδί _ σημειώνεται ότι φαίνεται να «πλήττει» κυρίως τα αγόρια, χωρίς οι ειδικοί να γνωρίζουν επακριβώς γιατί συμβαίνει αυτό _ και το ακολουθεί στη ζωή του, ωστόσο η κατάλληλη εκπαίδευση μπορεί να βελτιώσει σημαντικά τη μαθησιακή ικανότητά του. Για να υπάρξει όμως έγκαιρη αντιμετώπιση και κατάλληλη εκπαίδευση πρέπει το ίδιο το κράτος και το εκπαιδευτικό σύστημα να αποδώσουν στη δυσαριθμησία αλλά και στη δυσλεξία τη σημασία που τους αξίζουν. Διότι μπορεί σε άλλες χώρες οι εκπαιδευτικοί και όχι μόνο να είναι πλέον πιο «υποψιασμένοι» σχετικά τουλάχιστον με τη δυσλεξία, στη δική μας όμως δεν είναι ακριβώς έτσι τα πράγματα, κατά τον κ. Παπαδάτο. «Μπορεί πλέον γονείς και εκπαιδευτικοί να γνωρίζουν τους όρους “δυσλεξία” και “δυσαριθμησία”, ωστόσο η ολοκληρωμένη αξιολόγηση των δύο αυτών μαθησιακών δυσκολιών δεν αποτελεί ακόμη κατάκτηση στην Ελλάδα και, όπως είναι επόμενο, και η αντιμετώπιση είναι περιορισμένη».
Πάντως το υπουργείο Παιδείας αναγνωρίζει τη δυσαριθμησία ως ειδική μαθησιακή δυσκολία και μάλιστα με εγκύκλιο που υπέγραψε πέρυσι η υπουργός κυρία Αννα Διαμαντοπούλου ορίζει ότι, αν κάποιο παιδί έχει λάβει ειδική γνωμάτευση από ΚΕΔΔΥ για διάγνωση δυσαριθμησίας, θα μπορεί να εξετάζεται προφορικά στα μαθήματα όπου παρουσιάζει δυσκολίες. Βέβαια, σύμφωνα με τον καθηγητή, κάποιες φορές αυτή η δυνατότητα μετατρέπεται σε «ευκαιρία» από ορισμένους γονείς που προσπαθούν να βρουν τον εύκολο τρόπο ώστε το παιδί τους να διαγνωσθεί με μια ειδική μαθησιακή δυσκολία προκειμένου να έχει ειδικό καθεστώς εξέτασης. «Ετσι τα ΚΕΔΔΥ μετατρέπονται σε διαγνωστικά κέντρα που πρέπει να αντιμετωπίσουν έναν τεράστιο όγκο διαγνώσεων, γεγονός που αποβαίνει εις βάρος της σωστής αντιμετώπισης των δυσκολιών στα παιδιά που πραγματικά την έχουν ανάγκη».
Ο κ. Παπαδάτος καταλήγει λέγοντας ότι είναι σημαντικό η Ελλάδα να προχωρήσει με εξειδικευμένες προσεγγίσεις για την αντιμετώπιση των μαθησιακών δυσκολιών και να μην παραμένει εγκλωβισμένη σε ένα γενικόλογο πλαίσιο αφορισμών. Μόνο έτσι θα «απεγκλωβιστούν» χιλιάδες παιδιά από ένα πρόβλημα που μπορεί να βρει λύση (μαθηματική και όχι μόνο...).
ΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΠΟΥ... ΜΕΤΡΟΥΝ
Υπάρχουν κάποια «καμπανάκια» που οι γονείς οφείλουν να ακούσουν προκειμένου να γίνει έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση της δυσαριθμησίας. Ιδού τα κυριότερα από αυτά τα συμπτώματα που κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου:
* Το παιδί δυσκολεύεται να διαβάσει και να γράψει αριθμούς. Κάνει συχνά λάθη, όπως το να παραλείπει αριθμούς, να τους αντιστρέφει ή να αντικαθιστά κάποιον με έναν άλλον. Εμφανίζει πρόβλημα επίσης στην κατανόηση της σειροθέτησης των αριθμών.
* Κάνει τις μαθηματικές πράξεις χρησιμοποιώντας τα δάχτυλα για να μετρά τους αριθμούς.
* Εμφανίζει δυσκολία στο να κάνει πρόσθεση, αφαίρεση, διαίρεση και πολλαπλασιασμό είτε γραπτώς είτε νοερώς (π.χ., παραλείπει συνεχώς τα κρατούμενα στις πράξεις).
* Μπορεί να παρουσιάσει δυσκολία στην κατανόηση της γεωμετρίας και της τριγωνομετρίας.
* Δυσκολεύεται στην κατανόηση προμαθηματικών εννοιών (π.χ., δεν μπορεί να διαχωρίσει το μεγάλο από το μικρό, τα πολλά από τα λίγα).
* Αντιμετωπίζει δυσκολίες στο να «διαβάσει» την ώρα.
* Δεν έχει καλή αίσθηση του χρόνου, δυσκολεύεται να κατανοήσει γεγονότα που αναφέρονται στο παρελθόν και στο μέλλον.
* Εχει πρόβλημα στον προσανατολισμό και δεν μπορεί να διαβάσει χάρτες.
* Μπορεί να παρουσιάσει δυσκολία στο να μάθει τις μουσικές νότες.
* Δυσκολεύεται σε παιχνίδια που βασίζονται σε μια λογική σειρά όπως το σκάκι. Στα επιτραπέζια παιχνίδια μπορεί να μη θυμάται πότε είναι η σειρά του να παίξει ή να αδυνατεί να κρατήσει το σκορ.
* Εχει δυσκολία στη διαχείριση των χρημάτων.
Πηγή: ΤΟ ΒΗΜΑ Science
Οσοι εμφανίζουν αυτή τη διαταραχή ζουν διαρκώς τον εφιάλτη των αριθμών. Μιλάμε για το 7% του πληθυσμού!
Η ώρα των μαθηματικών στο σχολείο είναι ο εφιάλτης του. Μπαίνει σχεδόν κάτω από το θρανίο για να μην τον σηκώσει ο δάσκαλος στον πίνακα όπου θα έχει να αναμετρηθεί με «τέρατα» όπως τα τρίγωνα και οι μαθηματικές πράξεις. Δεν φταίει, δεν είναι τεμπέλης, απλώς βρίσκει πολύ δύσκολο το να κατανοήσει όλα αυτά τα σύμβολα και τους αριθμούς, την παγκόσμια γλώσσα των μαθηματικών. Και αυτό διότι εμφανίζει μια νευρογνωστική διαταραχή που ονομάζεται δυσαριθμησία και η οποία εντάσσεται στις ειδικές μαθησιακές δυσκολίες. Mπορεί μια άλλη μαθησιακή δυσκολία, η δυσλεξία, η οποία αφορά προβλήματα στην ανάγνωση και στον γραπτό λόγο, να έχει τραβήξει επάνω της τα τελευταία χρόνια τα... παγκόσμια φώτα της δημοσιότητας, ωστόσο μια νέα ανασκόπηση μελετών που δημοσιεύθηκε στην έγκριτη επιθεώρηση «Science» κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τη _ σε μεγάλο βαθμό _ παραμελημένη δυσαριθμησία. Οπως σημειώνεται στην ανασκόπηση, η ειδική αυτή μαθησιακή δυσκολία χρήζει ιδιαίτερης προσοχής αφού τα ποσοστά εμφάνισής της είναι αντίστοιχα με εκείνα της δυσλεξίας και κυμαίνονται στο 7% του πληθυσμού. Σύμφωνα με τους επιστήμονες στους οποίους ανήκει η μελέτη, το εκπαιδευτικό σύστημα, το κράτος αλλά και οι γονείς πρέπει να δώσουν στη δυσαριθμησία τη σημασία που της αξίζει, με δεδομένο ότι οι αριθμοί αποτελούν τον κοινό «κώδικα επικοινωνίας» των ανθρώπων σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της Γης. Η διάγνωση και η αντιμετώπιση πρέπει να γίνονται μάλιστα το νωρίτερο δυνατόν για την καλύτερη διαχείριση της κατάστασης. Διαβάστε προσεκτικά το άρθρο αυτό αφού ουσιαστικά αφορά τα παιδιά μας που... μετρούν περισσότερο από οτιδήποτε άλλο.
Εξίσου σοβαρή με τη δυσλεξία
Στη νέα ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε στις 28 Μαΐου ειδικοί από το Πανεπιστήμιο του Λονδίνου και το University College του Λονδίνου (UCL) τονίζουν ότι απαιτείται η εισαγωγή στο εκπαιδευτικό σύστημα ειδικού τρόπου διδασκαλίας για τα παιδιά με δυσαριθμησία. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι η νευροεπιστημονική έρευνα έχει αποκαλύψει τα τελευταία χρόνια τις ανωμαλίες που εμφανίζονται στα νευρικά δίκτυα του εγκεφάλου που αφορούν τα μαθηματικά σε άτομα με τη διαταραχή. Παράλληλα η βαθιά αυτή έρευνα δείχνει τους δρόμους για την αντιμετώπισή της, οι οποίοι πρέπει να έχουν ως κύριο στόχο την ενίσχυση των απλών αριθμητικών εννοιών. Πώς μπορεί να επιτευχθεί αυτή η ενίσχυση; Μέσω ειδικών σχημάτων διδασκαλίας στα οποία θα περιλαμβάνονται και τα απαραίτητα λογισμικά που θα προσαρμόζονται στις ανάγκες και στις αδυναμίες του κάθε παιδιού.
Σε δηλώσεις του μετά τη δημοσίευση της μελέτης ο καθηγητής Μπράιαν Μπάτεργουορθ από το Κέντρο Εκπαιδευτικής Νευροεπιστήμης του UCL, ο οποίος ήταν ένας από τους κύριους συγγραφείς, υπογράμμισε ότι «η δυσαριθμησία είναι εξίσου σοβαρή για το παιδί με τη δυσλεξία και αποτελεί ένα τεράστιο βάρος τόσο για το ίδιο το άτομο όσο και για τα κράτη». Ενα άχθος που μπορεί να ακολουθεί το παιδί και στην ενήλικη ζωή του έχοντας επίπτωση και στην κοινωνία. Στη μελέτη αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι τα άτομα με δυσαριθμησία «κερδίζουν λιγότερα χρήματα, ξοδεύουν περισσότερα χρήματα, έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες να ασθενήσουν και να αντιμετωπίσουν προβλήματα με τον νόμο. Για τους λόγους αυτούς είναι επείγουσα η ανάγκη να βοηθήσουμε τα παιδιά με δυσαριθμησία ώστε να μπορούν να λειτουργήσουν επαρκώς στο απαιτητικό σύγχρονο εργασιακό περιβάλλον αργότερα στη ζωή τους».
Γενετικό υπόβαθρο
Η συγκεκριμένη ειδική μαθησιακή δυσκολία, όπως και η δυσλεξία, φαίνεται να έχει ισχυρή γενετική βάση _ διαφορετικά στοιχεία μαρτυρούν ότι είναι σε μεγάλο βαθμό κληρονομική. Αυτό τουλάχιστον δείχνουν μελέτες που έχουν διεξαχθεί σε διδύμους, αν και δεν έχουν εντοπιστεί συγκεκριμένα «ένοχα» για τη δυσαριθμησία γονίδια. Ωστόσο, όπως ανέφερε σχολιάζοντας τα αποτελέσματα της καινούργιας μελέτης η καθηγήτρια Νταϊάνα Λοριγιάρ από το Ινστιτούτο Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου του Λονδίνου, η οποία ήταν επίσης μία εκ των κυρίων συγγραφέων, «δεν πρέπει να πιστεύουμε πως, με δεδομένο ότι η δυσαριθμησία είναι κληρονομική, δεν γίνεται να αντιμετωπιστεί. Οπως ακριβώς συμβαίνει και με τη δυσλεξία, ένα ειδικό πρόγραμμα διδασκαλίας μπορεί να βοηθήσει». Μάλιστα στο Ινστιτούτο Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου του Λονδίνου έχει αναπτυχθεί ένα τέτοιο ειδικό πρόγραμμα το οποίο βασίζεται στις έρευνες που έχουν διεξαχθεί στον εγκέφαλο ατόμων με δυσαριθμησία. Σύμφωνα με την καθηγήτρια, οι κύριοι άξονες του προγράμματος αφορούν πολύ περισσότερες ασκήσεις διαχείρισης των αριθμών σε σύγκριση με αυτές που κάνουν τα παιδιά χωρίς τη μαθησιακή δυσκολία. Παράλληλα ειδικά προγράμματα σε υπολογιστή με... παιχνιδιάρικη διάθεση κάνουν τους αριθμούς να αποκτούν έννοια για τα παιδιά με δυσαριθμησία.
Οπως εξηγεί στο «Βήμα» ο κ. Γιάννης Παπαδάτος, καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, ψυχίατρος και διευθυντής του Κέντρου Μελέτης Ψυχοφυσιολογίας και Εκπαίδευσης, «πρέπει να κατανοήσουμε τη σημασία των μαθηματικών, τα οποία αποτελούν μια παγκόσμια γλώσσα που ενυπάρχει γενετικώς αλλά αναπτύσσεται μαζί με το άτομο και μορφοποιείται μέσα από την εκπαίδευση και τη μάθηση. Διαφορετικές περιοχές του φλοιού του εγκεφάλου εμπλέκονται στην κατανόηση των μαθηματικών. Για παράδειγμα, σε διαφορετική περιοχή βρίσκεται η “έδρα” της κατανόησης των συμβόλων, σε άλλη εδράζει η λεκτική καταγραφή των μαθηματικών εννοιών και αλλού “κατοικεί” η επεξεργασία και η σύγκριση ποσοτικών μεγεθών. Απαιτείται να κατανοήσουμε εξατομικευμένα το πρόβλημα του κάθε παιδιού προκειμένου να προχωρήσουμε στην κατάλληλη αντιμετώπιση».
Τα 6 «πρόσωπα» της διαταραχής
Ο καθηγητής εξηγεί ότι η δυσαριθμησία έχει έξι διαφορετικά «πρόσωπα»:
- Η λεκτική δυσαριθμησία αφορά τη δυσκολία στην ικανότητα λεκτικού καθορισμού μαθηματικών όρων και σχέσεων.
- Η πρακτικογνωστική δυσαριθμησία είναι η δυσκολία στην πρακτική υλοποίηση των αριθμών και των πράξεων (π.χ., να μετράει το παιδί αντικείμενα).
- Η λεξιλογική δυσαριθμησία είναι η δυσκολία στην ανάγνωση των μαθηματικών συμβόλων, των αριθμών και των μαθηματικών πράξεων.
- Η γραφολογική δυσαριθμησία αφορά τη δυσκολία στον χειρισμό των μαθηματικών συμβόλων στον γραπτό λόγο (το παιδί δεν γράφει σωστά τα σύμβολα, δεν αφήνει τις σωστές αποστάσεις μεταξύ τους κτλ.).
- Η ιδεογνωστική δυσαριθμησία είναι η δυσκολία στην κατανόηση των μαθηματικών αλλά και των νοερών υπολογισμών που κάνουμε.
- Η λειτουργική δυσαριθμησία είναι η δυσκολία στην εκτέλεση αριθμητικών πράξεων.
Ο κ. Παπαδάτος τονίζει ότι ένα παιδί μπορεί να εμφανίζει κάποια ή κάποιες από τις μορφές της διαταραχής ή είναι επίσης πιθανόν μία εξ αυτών να είναι κυρίαρχη και οι άλλες να έπονται σε βαρύτητα.
Σε ό,τι αφορά τα ποσοστά δυσαριθμησίας στη χώρα μας, σύμφωνα με τον καθηγητή, πρόσφατες μελέτες κάνουν λόγο για 3%-6%. «Πρέπει όμως να σημειωθεί ότι περίπου τέσσερα στα 10 παιδιά με δυσλεξία παρουσιάζουν παράλληλα και δυσαριθμησία. Ετσι το ποσοστό των παιδιών με δυσαριθμησία είναι ουσιαστικά μεγαλύτερο αν αναλογιστεί κάποιος ότι τα ποσοστά δυσλεξίας στη χώρα μας υπολογίζονται μεταξύ 7% και 13%».
Προσοχή στη διάγνωση!
Ο κ. Παπαδάτος δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο ότι οι ειδικοί πρέπει να «μετρήσουν» πολύ προσεκτικά και άλλες παραμέτρους οι οποίες συνδέονται με δυσκολία στα μαθηματικά προτού καταλήξουν στη διάγνωση για δυσαριθμησία. «Ενα παιδί με κάποιον βαθμό νοητικής υστέρησης ή με άλλα προβλήματα στον εγκέφαλο όπως ένας όγκος μπορεί επίσης να εμφανίζει δυσκολία στα μαθηματικά. Το ίδιο μπορεί να συμβαίνει και σε ένα παιδί που έχει λάβει κακή εκπαίδευση, καθώς και σε κάποιο του οποίου το κοινωνικό και οικονομικό επίπεδο _ ο τρόπος ανατροφής του από την οικογένειά του _ δεν το τροφοδοτεί με τις κατάλληλες έννοιες για την ανάπτυξη της μαθηματικής σκέψης. Πρέπει να αποκλειστούν όλοι αυτοί οι παράγοντες προκειμένου να καταλήξουμε σε διάγνωση για δυσαριθμησία».
Μια διάγνωση που σε κάθε περίπτωση πρέπει να γίνεται το συντομότερο δυνατόν, κατά προτίμηση στην αρχή της σχολικής ζωής, ώστε να υπάρξει και έγκαιρη αντιμετώπιση του προβλήματος και να μη στιγματιστεί επίσης το παιδί ως «κακός μαθητής» ή «τεμπέλης». «Η διάγνωση πρέπει να γίνεται βάσει ειδικού ερωτηματολογίου και κλιμάκων. Οι γονείς οφείλουν να καταφύγουν σε ένα οργανωμένο κέντρο. Τα Κέντρα Διαφοροδιάγνωσης, Διάγνωσης και Υποστήριξης (ΚΕΔΔΥ) του υπουργείου Παιδείας, Διά Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων χρησιμοποιούν τεστ που δεν είναι πλήρως εξειδικευμένα για τη δυσαριθμησία αλλά κατά προσέγγιση ανιχνεύουν τη δυσκολία» λέει ο καθηγητής.
Τονίζει ότι η δυσαριθμησία «γεννιέται» μαζί με το παιδί _ σημειώνεται ότι φαίνεται να «πλήττει» κυρίως τα αγόρια, χωρίς οι ειδικοί να γνωρίζουν επακριβώς γιατί συμβαίνει αυτό _ και το ακολουθεί στη ζωή του, ωστόσο η κατάλληλη εκπαίδευση μπορεί να βελτιώσει σημαντικά τη μαθησιακή ικανότητά του. Για να υπάρξει όμως έγκαιρη αντιμετώπιση και κατάλληλη εκπαίδευση πρέπει το ίδιο το κράτος και το εκπαιδευτικό σύστημα να αποδώσουν στη δυσαριθμησία αλλά και στη δυσλεξία τη σημασία που τους αξίζουν. Διότι μπορεί σε άλλες χώρες οι εκπαιδευτικοί και όχι μόνο να είναι πλέον πιο «υποψιασμένοι» σχετικά τουλάχιστον με τη δυσλεξία, στη δική μας όμως δεν είναι ακριβώς έτσι τα πράγματα, κατά τον κ. Παπαδάτο. «Μπορεί πλέον γονείς και εκπαιδευτικοί να γνωρίζουν τους όρους “δυσλεξία” και “δυσαριθμησία”, ωστόσο η ολοκληρωμένη αξιολόγηση των δύο αυτών μαθησιακών δυσκολιών δεν αποτελεί ακόμη κατάκτηση στην Ελλάδα και, όπως είναι επόμενο, και η αντιμετώπιση είναι περιορισμένη».
Πάντως το υπουργείο Παιδείας αναγνωρίζει τη δυσαριθμησία ως ειδική μαθησιακή δυσκολία και μάλιστα με εγκύκλιο που υπέγραψε πέρυσι η υπουργός κυρία Αννα Διαμαντοπούλου ορίζει ότι, αν κάποιο παιδί έχει λάβει ειδική γνωμάτευση από ΚΕΔΔΥ για διάγνωση δυσαριθμησίας, θα μπορεί να εξετάζεται προφορικά στα μαθήματα όπου παρουσιάζει δυσκολίες. Βέβαια, σύμφωνα με τον καθηγητή, κάποιες φορές αυτή η δυνατότητα μετατρέπεται σε «ευκαιρία» από ορισμένους γονείς που προσπαθούν να βρουν τον εύκολο τρόπο ώστε το παιδί τους να διαγνωσθεί με μια ειδική μαθησιακή δυσκολία προκειμένου να έχει ειδικό καθεστώς εξέτασης. «Ετσι τα ΚΕΔΔΥ μετατρέπονται σε διαγνωστικά κέντρα που πρέπει να αντιμετωπίσουν έναν τεράστιο όγκο διαγνώσεων, γεγονός που αποβαίνει εις βάρος της σωστής αντιμετώπισης των δυσκολιών στα παιδιά που πραγματικά την έχουν ανάγκη».
Ο κ. Παπαδάτος καταλήγει λέγοντας ότι είναι σημαντικό η Ελλάδα να προχωρήσει με εξειδικευμένες προσεγγίσεις για την αντιμετώπιση των μαθησιακών δυσκολιών και να μην παραμένει εγκλωβισμένη σε ένα γενικόλογο πλαίσιο αφορισμών. Μόνο έτσι θα «απεγκλωβιστούν» χιλιάδες παιδιά από ένα πρόβλημα που μπορεί να βρει λύση (μαθηματική και όχι μόνο...).
ΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΠΟΥ... ΜΕΤΡΟΥΝ
Υπάρχουν κάποια «καμπανάκια» που οι γονείς οφείλουν να ακούσουν προκειμένου να γίνει έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση της δυσαριθμησίας. Ιδού τα κυριότερα από αυτά τα συμπτώματα που κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου:
* Το παιδί δυσκολεύεται να διαβάσει και να γράψει αριθμούς. Κάνει συχνά λάθη, όπως το να παραλείπει αριθμούς, να τους αντιστρέφει ή να αντικαθιστά κάποιον με έναν άλλον. Εμφανίζει πρόβλημα επίσης στην κατανόηση της σειροθέτησης των αριθμών.
* Κάνει τις μαθηματικές πράξεις χρησιμοποιώντας τα δάχτυλα για να μετρά τους αριθμούς.
* Εμφανίζει δυσκολία στο να κάνει πρόσθεση, αφαίρεση, διαίρεση και πολλαπλασιασμό είτε γραπτώς είτε νοερώς (π.χ., παραλείπει συνεχώς τα κρατούμενα στις πράξεις).
* Μπορεί να παρουσιάσει δυσκολία στην κατανόηση της γεωμετρίας και της τριγωνομετρίας.
* Δυσκολεύεται στην κατανόηση προμαθηματικών εννοιών (π.χ., δεν μπορεί να διαχωρίσει το μεγάλο από το μικρό, τα πολλά από τα λίγα).
* Αντιμετωπίζει δυσκολίες στο να «διαβάσει» την ώρα.
* Δεν έχει καλή αίσθηση του χρόνου, δυσκολεύεται να κατανοήσει γεγονότα που αναφέρονται στο παρελθόν και στο μέλλον.
* Εχει πρόβλημα στον προσανατολισμό και δεν μπορεί να διαβάσει χάρτες.
* Μπορεί να παρουσιάσει δυσκολία στο να μάθει τις μουσικές νότες.
* Δυσκολεύεται σε παιχνίδια που βασίζονται σε μια λογική σειρά όπως το σκάκι. Στα επιτραπέζια παιχνίδια μπορεί να μη θυμάται πότε είναι η σειρά του να παίξει ή να αδυνατεί να κρατήσει το σκορ.
* Εχει δυσκολία στη διαχείριση των χρημάτων.
Πηγή: ΤΟ ΒΗΜΑ Science
Λογο...θεραπεία!: Η λογοθεραπεία σε ασθενείς με άνοια - γενικές παρα...
Λογο...θεραπεία!: Η λογοθεραπεία σε ασθενείς με άνοια - γενικές παρα...: Η λογοθεραπευτική παρέμβαση στην άνοια γίνεται ε ξατομικευμένα , ανάλογα με τα γνωστικά ελλείμματα, το στάδιο της νόσου όπου βρίσκεται...
Λογο...θεραπεία!: Τι είναι οι διαταραχές σίτισης και κατάποσης;
Λογο...θεραπεία!: Τι είναι οι διαταραχές σίτισης και κατάποσης;: Διαταραχές σίτισης και κατάποσης (δυσφαγία) στα παιδιά Τι είναι οι διαταραχές σίτισης και κατάποσης; Οι διαταραχές σίτισης περιλαμβάνουν πρ...
Λογο...θεραπεία!: Οι διαταραχές του ύπνου στα παιδιά
Λογο...θεραπεία!: Οι διαταραχές του ύπνου στα παιδιά: Ένα στα τρία παιδιά ηλικίας μεταξύ 3 και 8 ετών αντιµετωπίζει, σύµφωνα µε τις τελευταίες έρευνες, προβλήµατα στην έλευση ή τη διατήρησ...
Τρίτη 20 Σεπτεμβρίου 2011
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)